DVOJNO DRŽAVLJANSTVO, „UVOZ BIRAČA” I POLITIČKA PRAVA U SRBIJI

Apstrakt

Izborni inženjering koji vladajuća stranka u Srbiji sprovodi od 2022. godine „uvozom birača” srpskog etničkog porekla iz postjugosloven­skih republika („Srba u regionu”) pokazuje kako je moguće instrumentalizovati dvojno državljanstvo i politička prava ne bi li se uticalo na rezultate izbora i održao režim kompetitivnog autoritarizma. Ovaj rad nastoji da rasvetli ovu situaciju razmatranjem političkih prava „Srba u regionu”. Dok većina ne bi porekla svoje pravo na dvojno dr­žavljanstvo i politička prava koja iz njega proizlaze ukoliko su ostvare­na u skladu sa zakonom, ovde se u pitanje dovode principi kojima se definišu kriterijumi uključenja i isključenja iz državljanstva na kojima je zasnovano zakonodavstvo koje se njima bavi. Tvrdi se da je posto­jeći režim nepravedan jer kroz pravne propise i političke manipulacije privileguje prekogranične etničke srodnike nauštrb građana koji žive na teritoriji Srbije i tako omogućuje izborni inženjering u vidu „uvoza birača”; razmatraju se različiti principi ograničenja političkog tela po kojima se može pravdati njihovo uključenje ili isključenje kao članova političke zajednice i nosilaca političkih prava u Srbiji. Ne uspeva se pronaći princip koji bi mogao dati konačan odgovor na problem ogra­ničenja, ali se prepoznaje snaga argumenta o potrebi povremenog demokratskog rekonstituisanja političkog tela koje bi ispravljalo po­stojeće nepravde i nejednakosti i naglašava se da je u tim procesima potrebno uvažiti argumente koji potiču od teorija participativne i agonističke demokratije koji su izloženi u tekstu.